Czarne złoto - czyli co powinieneś wiedzieć o borowinie?

Jak powstaje, co zawiera i jakie posiada właściwości?

1. Borowina - co to jest ?

Borowina - to szczególna odmiana torfu - nazywana „czarnym złotem” z uwagi na bogactwo występujących w niej składników mineralnych. Jej nazwa wzięła się stąd, że ten nadzwyczajny torf powstawał w borach. Borowina pochodzi z rozkładu tkanek organicznych, głównie roślinnych. Jako pierwsze zaczęło ją wykorzystywać słowackie uzdrowisko w Orawie w roku 1815. W Polsce balneoterapię wprowadzono nieco ponad 40 lat później, w roku 1858 w Krynicy Górskiej.

2. Prozdrowotne właściwości lecznicze borowiny

Masa borowinowa zawiera

• sole wapienne, żelazowe, glinkowe, krzemionkę, kwasy huminowe, które działają przeciwzapalnie, ściągająco, bakteriobójczo. Dzięki nim naskórek się wygładza, a skóra jest lepiej ukrwiona
• substancje organiczne: kwasy fulwonowe i humusowe, białka, węglowodany
• mikro- i makroelementy
• różnego rodzaju woski, garbniki, enzymy, pektyny i celulozy

3. Jakie są rodzaje borowiny ?

Wyróżnia się 3 różne rodzaje borowin w zależności od mechanizmu ich powstawania

1. Borowina wysoka może zawierać ponad 95% substancji organicznych, kwaśny odczyn borowiny wysokiej sprawia, że przydaje się ona w leczeniu schorzeń ginekologicznych i reumatycznych.
2. Borowina niska zawiera sporo składników mineralnych, a odczyn zasadowy borowiny posiada wyższe właściwości lecznicze. 
3. Istnieje jeszcze pośredni rodzaj torfu leczniczego, posiada on cechy obu wcześniej wymienionych borowin.

4. Jak wygląda metodyka zabiegu?

• Okłady borowinowe częściowe: warstwę borowiny o temperaturze 42-46 stopni Celsjusza nakłada się na wybrane miejsce ciała. Następnie na okład zostaje położona folia i pacjent zostaje okryty ręcznikiem i kocem, co pozwala zachować na dłużej wysoką temperaturę. Po 20-30 minutach okład zostaje usunięty, a skóra dokładnie oczyszczona.
• Okłady borowinowe całkowite: na kozetce kładzie się kolejno koc, folię i prześcieradło. Na to nakłada się warstwę borowiny. Na leżącego na niej pacjenta nakłada się drugą warstwę o tej samej grubości i dokładnie owija go wszystkimi trzema podkładami. 

5. O czym jeszcze powinieneś wiedzieć ?

• Podgrzewanie borowiny do temperatury powyżej 80 stopni Celsjusza  niszczy wartości biologiczne i narusza istotne właściwości fizyczne i chemiczne.
• Dopuszcza się podgrzewanie borowiny do temperatury 65 stopni Celsjusza . 
• Po nałożeniu borowiny o temperaturze 42 stopni Celsjusza  po kilku minutach skóra i tkanki osiągają temperaturę około 39 stopni Celsjusza, podwyższając ogólną ciepłotę ciała o 2-3 stopnie, co zwiększa przemianę materii oraz przekrwienie głęboko położonych mięśni, stawów i tkanek wokół nich leżących, a tym samym powoduje rozluźnienie ich napięcia, zmniejszenie bólu oraz zwiększenie elastyczności mięśni i ruchomości stawów.
• Zabiegi typu okłady całościowe są  silnie obciążające organizm i decyzję o ich przeprowadzeniu zawsze powinien podejmować lekarz lub fizjoterapeuta
• Borowinę stosuje się również w zabiegach wyszczuplających na ciało tzw. “Body wrapping”. Działanie przeciwzapalne borowiny poprawia pracę komórek tłuszczowych, a bogactwo soli mineralnych korzystnie wpływa na skórę.
• Czas zabiegu 20-30 minut. Po zabiegu zalecany jest wypoczynek w pozycji leżącej przez godzinę.
• By kuracja przyniosła oczekiwany efekt - zabiegi należy przeprowadzić w serii co najmniej 5 - 10 zabiegów.

6. Jakie są wskazania do korzystania z borowiny leczniczej?

• choroby reumatyczne (np. RZS, ZZSK)
• choroby układu krążenia (nie wszystkie)
• choroby układu nerwowego (np.rwa kulszowa, choroba Heinego-Medina, porażenia, niedowłady)
• urazy narządu ruchu
• choroba zwyrodnieniowa stawów 
• przykurcz Duputrena
• dolegliwości układu pokarmowego (np.choroba wrzodowa żołądka, dwunastnicy, stany zapalne jelit)
• zespoły bólowe kręgosłupa w odcinku szyjnym, piersiowym, lędźwiowym
• choroby kobiece (stany zapalne pochwy i przydatków, nadżerki, niedoczynność hormonalna jajników, niedorozwój narządu rodnego, menopauza, po operacjach ginekologicznych)
• leczenie niepłodności - skład masy borowinowej działa przeciwzapalnie na skórę i błony śluzowe, co korzystnie wpływa na korę nadnerczy oraz na czynności wydzielnicze jajników.
• kosmetyka (redukuje cellulit, wygładza zmarszczki, ujędrnia skórę)
• leczenie niepłodności - w miednicy małej dochodzi do przekrwienia narządu rodnego, co powoduje wzmożoną perystaltykę jajowodów. Fitohormony zawarte w borowinie pobudzają owulację, wpływając na płodność. 

7. Jakie są przeciwwskazania do korzystania z borowiny leczniczej?

• ostre stany zapalne (nie można ich dodatkowo nagrzewać)
• czynna postać RZS
• żylaki
• choroby serca
• stan po świeżym zawale serca
• niewydolność krążenia
• choroba wieńcowa
• nadciśnienie 
• zaawansowana  miażdżyca
• zakrzepowe zapalenie żył
• niedokrwistość
• zapalenie żył
• choroby nerek
• gorączka
• skłonność do krwawień, rany
• cukrzyca
• tętniaki
• zaburzenia czucia
• nowotwory łagodne i złośliwe
• nadczynność tarczycy
• stany osłabienia, wycieńczenia organizmu
• ciężkie choroby układu oddechowego
• u osób nietolerujących gorąco i wysokie temperatury
• u dzieci do lat 7
• podeszły wiek
• ciąża

8. Jakie są korzyści zabiegów borowinowych ?

• podniesienie odporności
• przyspieszenie metabolizmu
• oczyszczenie organizmu
• redukcja bólu
• złagodzenie stanów zapalnych skóry
• rozluźnienie mięśni
• redukcja cellulitu - podczas zabiegu dochodzi do poprawy krążenia krwi, dotlenienia komórek i usunięcia toksyn. Działanie przeciwzapalne borowiny usprawnia pracę komórek tłuszczowych, a bogactwo soli mineralnych bardzo korzystnie wpływa na skórę.